InfoNu.nl > Wetenschap > Anatomie > Ademhaling; longvolumes (longinhoud) en longcapaciteit

Ademhaling; longvolumes (longinhoud) en longcapaciteit

Longvolumes en longcapaciteit van een cliënt geven veel informatie over de functie van de longen. Het in kaart brengen van longvolumes en longcapaciteit wordt vaak bij mensen gedaan die lijden aan COPD, astma of een longembolie. Het in kaart brengen van de longvolumes en longcapaciteit kan echter ook nuttig zijn bij duursporters. Longvolumes en longcapaciteit geven met name informatie over het functioneren van het ademhalingsstelsel.

Longvolumes en longcapaciteit wordt gemeten met een spirometer

Longvolumes en longcapaciteit worden vaak gemeten door een longfunctielaborant (longfunctie-analist), sportarts, of inspanningsfysioloog. De longvolumes en longcapaciteit van een persoon geven informatie over de functie van het ademhalingsstelsel. Deze informatie kan waardevol zijn bij het beoordelen van patiënten, maar bijvoorbeeld ook atleten.
Vaak hebben lange mensen, mensen die op hoogte leven en mensen die niet te zwaar zijn grotere longvolumes. Kleine mensen en mensen die te zwaar zijn, hebben vaker kleinere longvolumes.
Longvolumes worden gemeten met een spirometer. Als de longvolumes bekend zijn, kan de longcapaciteit berekend worden.

Wat zijn longvolumes?

Er zijn verschillende longvolumes te onderscheiden. We kennen de volgende longvolumina:
  • Tidaal volume (TV) of normale ademvolume
  • Expiratoir reservevolume (ERV)
  • Inspiratoire reservevolume (IRV)
  • Residueel volume (RV)
  • Minimumvolume (MV)
Op elk van deze verschillende longvolumes wordt ingegaan.

Tidaal volume (TV) of normale ademvolume

Het tidaal volume (TV) of normale ademvolume is de hoeveelheid lucht die bij een normale ademhaling per ademteug wordt in- en uitgeademd. Het normale ademvolume is ongeveer 500 milliliter, of milliliter per kilogram lichaamsgewicht.

Expiratoire reservevolume (ERV)

Het expiratoire reservevolume (ERV) is de hoeveelheid lucht die extra uitgeademd kan worden na een normale uitademing. Het ERV wordt dus gemeten, nadat een normale uitademing heeft plaatsgevonden. Het ERV voor vrouwen is ongeveer 700ml en voor mannen ongeveer 1100ml.

Inspiratoire reservevolume (IRV)

Het inspiratoire reservevolume (IRV) is de hoeveelheid lucht die extra ingeademd kan worden na een normale inademing. Het IRV wordt dus gemeten, nadat een normale inademing heeft plaatsgevonden. Het IRV voor vrouwen is ongeveer 1900ml en voor mannen ongeveer 3000ml.

Residueel volume (RV)

Het residueel volume (RV) is de hoeveelheid lucht die nog achterblijft in de longen na een maximale uitademing. Het RV kan niet direct met spirometrie gemeten worden. Het RV wordt vaak gemeten met de heliumdilutietechniek. Het RV bij vrouwen is ongeveer 1100ml bij vrouwen en 1200ml bij mannen.

Minimumvolume (MV)

Het minimumvolume (MV) is de hoeveelheid lucht die in longen achterblijft nadat de longen zijn ingeklapt. Het MV ligt tussen de 30 en 120ml.

Wat is longcapaciteit?

Binnen de longcapaciteit zijn er ook verschillende waarden. De longcapaciteit wordt berekend met gegevens over de longvolumes. De belangrijkste metingen binnen de longcapaciteit zijn:
  • Functionele Expiratoire Volume binnen 1 seconde FEV1
  • Inspiratoire reservecapaciteit (IRC)
  • Functionele Residuele Capaciteit (FRC)
  • Vitale capaciteit (VC)
  • Totale longcapaciteit (TLC)
Elk van deze metingen wordt toegelicht.

Functionele Expiratoire Volume binnen 1 seconde FEV1

De FEV1 is de hoeveelheid lucht die binnen 1 seconde uitgeademd kan worden. De FEV1 geeft veel informatie over de kracht van de uitademingsspieren. De FEV1 is afhankelijk van geslacht, leeftijd, gewicht, lengte en etniciteit. Afhankelijk van deze factoren wordt de FEV1 voorspeld. Wanneer de FEV1 80 tot 120% van de voorspelde waarde bedraagt, wordt de FEV1 als normaal beschouwd.

Inspiratoire reservecapaciteit (IRC)

De IRC is de TV opgeteld bij de IRV. Bij vrouwen bedraagt de IRC ongeveer 2400ml en bij mannen 3500ml.

Functionele Residuele Capaciteit (FRC)

De FRC is de ERV opgeteld bij de RV. Bij vrouwen bedraagt de FRC ongeveer 1900ml en bij mannen 2300ml.

Vitale capaciteit (VC)

De VC is de IRV, TV en ERV bij elkaar opgeteld. Bij vrouwen bedraagt de VC ongeveer 3100ml en bij mannen 4600ml.

Totale longcapaciteit (TLC; totale longinhoud)

De TLC zijn alle longvolumes bij elkaar opgeteld (IRV+TV+ERV+RV). Bij vrouwen bedraagt de TLC ongeveer 4200ml en bij mannen 5800ml. De totale longinhoud zegt weinig over de conditie van een persoon. Vaak wordt gedacht dat mensen een grote longinhoud moeten hebben voor een goede conditie. Dit is niet waar. Een goede conditie is afhankelijk van het vermogen om zuurstof in het bloed op te nemen, de hoeveelheid bloed die per minuut wordt rondgepompt door het hart en het vermogen van de spieren om zuurstof uit het bloed op te nemen. Conditie is dus veel meer afhankelijk van de conditie van het hart en de spieren.

Tot slot

De longvolumes en waarden van de longcapaciteit die hierboven beschreven zijn, zijn de meest bekende waarden. Binnen bepaalde ziektebeelden kunnen nog andere metingen van longvolume en longcapaciteit worden verricht.

Lees verder

© 2014 - 2017 Wieschrijft, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Inspanningsfysiologie; longvolume en longinhoudLongvolumina kunnen ingedeeld worden in statische en dynamische longvolumina. Statische longvolumina zijn: Tidaal volume…
COPD; chronic obstructive pulmonary diseaseCOPD; chronic obstructive pulmonary diseaseCOPD is een afkorting voor chronic obstructive pulmonary disease. Dit is een verzamelnaam voor verschillende longziekten…
Inspanningsfysiologie; longvolume, longinhoud tijdens sportHet ademhalingsstelsel zorgt ervoor dat zuurstof beschikbaar komt voor het bloed en het bloed koolstofdioxide beschikbaa…
Astma, een veel voorkomende chronische luchtwegaandoeningAstma, een veel voorkomende chronische luchtwegaandoeningAstma is een veel voorkomende chronische aandoening van de luchtwegen. De meest voorkomende symptomen zijn kortademighei…
Verschillen astma en COPDIedereen heeft wel eens van astma en COPD gehoord. Het zijn beide aandoeningen aan de luchtwegen. Wat veel mensen niet w…
Bronnen en referenties
  • JE. Hall, 2013, Pocket Companion to Textbook of Medical Physiology, Elsevier Inc
  • GA Thibodeau, Patton KT 2012, Anatomy & Physiology, Mosby/Elsevier
  • EN Marieb, Hoehn K 2012, Human Anatomy & Physiology, Pearson/Benjamin Cummings

Reageer op het artikel "Ademhaling; longvolumes (longinhoud) en longcapaciteit"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Reacties

Corrie Reijngoudt, 16-05-2017 15:31 #3
Longcapaciteit van 95 en toch benauwd bij klimmen, lopen. Een gevoel van branderigheid bij het ademen tijdens een wandeling.

Demi, 26-09-2016 16:20 #2
Het klopt eigenlijk niet want ik ben niet zo heel groot en ik ben zwaar, maar mijn longcapaciteit is groot voor mijn leeftijd.

Y. Bastin, 28-04-2016 16:02 #1
Vraag, Mijnlong capaciteit is gegaan van 70% naar 86% hoe moet ik dat inschatten, voldoende of nog Niet toereikend.
Mijn leeftijd is 82 jar

Infoteur: Wieschrijft
Laatste update: 19-05-2014
Rubriek: Wetenschap
Subrubriek: Anatomie
Special: Ademhaling
Bronnen en referenties: 3
Reacties: 3
Schrijf mee!