InfoNu.nl > Wetenschap > Anatomie > Het skelet; soorten en herstel van botbreuken (fracturen)

Het skelet; soorten en herstel van botbreuken (fracturen)

Hoewel de beenderen van het skelet enorme krachten kunnen weerstaan, kunnen beenderen wel breken. Op basis van de breuklijn(en) zijn er verschillende soorten breuken te onderscheiden. Verder zijn er verschillende oorzaken van een botbreuk te onderscheiden. Oorzaken van een botbreuk zijn een trauma, stress en een onderliggende pathologie. Door het grote herstelvermogen van beenderen genezen botbreuken doorgaans ontzettend goed.

Soorten botbreuken (fracturen)

Er zijn verschillende manieren om botbreuken in te delen. Zo bestaat er de open en gesloten botbreuk. Bij een open botbreuk steekt een deel van het gebroken bot door de huid heen en staat in contact met de buitenwereld en heeft een grotere kans op infectiegevaar. Een gesloten botbreuk wordt daarentegen nog omringd door huid en steekt dus niet door de huid heen.
Verder kan op basis van de breuklijn, of breuklijnen een fractuur worden ingedeeld. Hieronder wordt een indeling van een botbreuk gegeven op basis van de breuklijn:
  • Dwarse breuk: dit is een eenvoudige breuk, waarbij de breuklijn loodrecht op de lengte-as van het bot staat. Dit soort breuken ontstaat door een grote kracht loodrecht op de lengte-as van het bot
  • Schuine breuk: dit is een botbreuk, waarbij de breuklijn schuin over de lengte-as van het bot loopt. Dit soort breuken ontstaat door een grote kracht schuin op de lengte-as van het bot
  • Spiraalbreuk: dit is een botbreuk waarbij de breuklijn als een kurkentrekker over de lengte-as van het bot loopt. Dit soort breuken ontstaat wanneer er een grote draaiende kracht in de lengte-as op het bot terecht komt, terwijl het bot niet beweegt
  • Meervoudige breuk: bij een meervoudige breuk zijn er meerdere breuklijnen en kunnen zelfs botfragmenten zijn ontstaan
  • Greenstick fracture (twijgbreuk): dit soort breuken ontstaat vaak bij jonge kinderen. Bij kinderen bestaat beenderen nog voor een groot deel uit kraakbeen, wat zeer buigzaam is. Beenderen zullen bij jonge kinderen eerst buigen en wanneer de kracht uitgeoefend op het bot te groot is, breken als een jonge twijg
  • Avulsie: bij een avulsie breekt een stukje bot af waar een pees aan het bot zit vastgehecht. Onder invloed van de grote kracht die een spier kan ontwikkelen, kan de pees een stukje bot losrukken

Oorzaken van botbreuken (fracturen)

Botbreuken kunnen verschillende oorzaken hebben. Over het algemeen zijn botbreuken in drie categorieën in te delen. De drie verschillende categorieën botbreuken hebben weer verschillende subcategorieën. De drie verschillende categorieën botbreuken zijn:

Traumafracturen

Een traumafractuur ontstaat wanneer er een acute grote kracht ontstaat op een bot bijvoorbeeld bij een val. Een traumafractuur kan een directe fractuur, of een indirecte fractuur zijn. Bij een directe fractuur zorgt een kracht op een bot voor een botbreuk van datzelfde bot. Bij een indirecte fractuur zorgt een uitwendige kracht voor een botbreuk van een bot wat niet direct in contact staat met deze kracht. Een breuk van het sleutelbeen door een val op de hand is een voorbeeld van een indirecte breuk.

Stressfracturen

Een stressfractuur is het gevolg van een herhaalde zelfde belasting op een bot. Het bot heeft onvoldoende tijd om goed te herstellen en op een gegeven moment is de belasting groter, dan de belastbaarheid. Een middenvoetsbeentjefractuur bij hardlopers of militairen die veel marcheren is een voorbeeld van een stressfractuur.

Pathologische fracturen

Een pathologische fractuur is een fractuur die ontstaat door een onderliggende ziekte (patholgie). Uitzaaiingen (metastasen) van kanker in beenderen, of osteoporose (botontkalking) kunnen beenderen zwakker maken, waardoor ze breken.

Herstel van botbreuken (fracturen)

Beenderen bezitten een enorm groot vermogen om zelf goed te herstellen en precies dezelfde kwaliteiten te bezitten als voor een botbreuk. Het herstel van een botbreuk verloopt in vier fasen. De vier verschillende fasen van het herstel van een botbreuk worden hieronder beschreven:

Fase 1: vorming van een bloedstolsel (hematoom)

Bij een botbreuk zullen bloedvaten van het bot en beenvlies (periost) scheuren. Aanvankelijk zorgt dit voor een bloeding, maar deze bloeding zal snel gestelpt worden door een bloedstolsel. Een onderbreking van de doorbloeding zorgt voor het afsterven van osteocyten en osteoblasten.

Fase 2: vorming van zachte callus

Het bloedstolsel wordt geïnfiltreerd door haarvaten (capillairen). Deze haarvaten voeren fagocyten aan die de breuk reinigen. Verder groeien fibroblasten en osteoblasten in het wondgebied. Aanvankelijk vormen met name de fibroblasten veel bindweefsel die de beenderen met elkaar verbinden en het bot enigszins stabilisereren. Ook zullen fibroblasten zich omvormen tot chondroblasten die veel kraakbeen produceren. Zowel het gevormde bindweefsel als kraakbeen vormen een kapstok voor de harde callus die wordt aangelegd.

Fase 3: vorming van harde callus

In deze fase maken met name de osteoblasten nieuw botweefsel aan. De zachte callus wordt omgezet in hard botweefsel. In deze fase heeft het nieuwgevormde bot nog niet de oorspronkelijke structuur.

Fase 4: botremodellering

In deze fase wordt onder invloed van externe krachten de harde callus omgezet in botweefsel met de oorspronkelijke structuur.

Lees verder

© 2014 - 2017 Wieschrijft, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Typen botbreuken bij de mensTypen botbreuken bij de mensBijna iedereen maakt het wel eens mee: een gebroken bot. Een gebroken been, een armbreuk, een gebroken pols.. Ieder bot…
Hoe lang duurt het voor een botbreuk om te genezen?Hoe lang duurt het voor een botbreuk om te genezen?De duur van het genezingsproces van botbreuken is afhankelijk van de leeftijd van de patiënt en het soort breuk. Mensen…
Veel voorkomende botbreuken, en de genezingsduur daarvanBotbreuken zijn veel voorkomend. Omdat er in het hele lichaam botten zitten, kunnen deze ook op veel plaatsen breken. Ma…
Wat te doen bij een kneuzing?Wat is een kneuzing? Een kneuzing is een beschadiging van het weefsel onder de huid. Dit ontstaat door hard contact met…
Wat is orthopedie?Wat is orthopedie?Ziekenhuizen kennen verschillende medische specialismen waarvan orthopedie er een is. Wanneer je problemen hebt met je b…
Bronnen en referenties
  • JE. Hall, 2013, Pocket Companion to Textbook of Medical Physiology, Elsevier Inc
  • GA Thibodeau, Patton KT 2012, Anatomy & Physiology, Mosby/Elsevier
  • EN Marieb, Hoehn K 2012, Human Anatomy & Physiology, Pearson/Benjamin Cummings

Reageer op het artikel "Het skelet; soorten en herstel van botbreuken (fracturen)"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Reactie

Daan, 27-10-2014 23:10 #1
Wat een handige pagina. Ik heb de globale informatie over dit onderwerp nodig voor mijn studie. Het enige wat ik niet kan vinden is wat sneller herstelt: een schuine of een rechte fractuur? Een fractuur in compact bot of spongieus bot? En daarbij waarom. Zou dit nog toegelicht kunnen worden? Reactie infoteur, 29-10-2014
Beste Daan,
Bedankt voor het compliment! De vragen die je stelt zijn specialistisch waar ik geen zeker antwoord op weet.
Het herstel is doorgaans afhankelijk van de grootte van de breuk en mogelijkheid tot immobilisatie. Een kleine breuk die goed geïmmobiliseerd herstelt snel.

Infoteur: Wieschrijft
Laatste update: 29-08-2014
Rubriek: Wetenschap
Subrubriek: Anatomie
Special: Skelet
Bronnen en referenties: 3
Reacties: 1
Schrijf mee!