Taalfamilies wereldwijd

In het eerste artikel is de grote Indo-Europese taalfamilie beschreven. Maar er zijn nog vele taalfamilies op onze aardbol waarbij de eerste indruk bestaat dat de onze het meest verbreid is. Dit beeld is echter vertekend, want zowel in Noord- en Zuid-Amerika als in Australië zijn de talen uit deze familie (Engels, Spaans en Portugees) niet die van de oorspronkelijke bevolking, maar door West-Europese kolonisten geïmporteerd. In dit artikel zullen we de overige taalfamilies onder de loep nemen.

Amerika

Men moet dus bedenken dat er bijvoorbeeld vóór de Europese kolonisatie in Noord- en Zuid-Amerika vele verschillende thans uitgestorven stammen woonden, ieder met een eigen taal. In Noord-Amerika werden een paar honderd verschillende talen gesproken die in minstens 20 families onderverdeeld kunnen worden. Tot één daarvan behoort het Eskimoos en zijn enig overgebleven familielid het Aleoetisch. Er zijn ook een aantal taalkundigen die een verwantschap vermoeden tussen een aantal Noordamerikaanse Indianentalen en sommige talen in Noordoost-Azië; zij menen dat er vanuit Oost-Siberië stammen de Beringstraat zijn overgestoken en dat de Indianentalen door hen werden beïnvloed. Deze hypothese is echter nooit bewezen.

Oceanië

In Zuidoost-Azië en Oceanië worden vele talen gesproken die de geleerden nog voor grote raadsels plaatsen. Het bestuderen van de inheemse talen in Nieuw-Guinea wordt door de ondoordringbaarheid van het gebied sterk belemmerd.
Die in Tasmanië schijnen een volkomen aparte positie in te nemen.

Verre Oosten

De talen in het Verre Oosten, Chinees en Maleis of Polynesisch, worden door veel meer mensen gesproken dan die op het Westelijk Halfrond. De Maleis-Polynesische familie heeft zich over het hele zuidelijk gebied van de Stille Oceaan verspreid.
Zij grenst in het noorden aan het Chinees (Sino-Tibetaans). De beide voornaamste varianten van het Chinees, het Mandarijn en het Kantonees, worden door meer dan één miljard mensen gesproken en zijn daarmee de meest verspreide taalgroep ter wereld.

Oost-Europa

In het grensgebied tussen Azië en de voormalige Sovjet-Unie (Kazachstan, Oezbekistan etc.) spreekt men talen die tot de Turkse en Mongoolse familie behoren. Het is een onderfamilie van het Oeral-Altaïsch. Meer naar het westen wordt Turks gesproken. In het Europese deel van Rusland en Siberië bestaat een groot aantal talen naast elkaar: in het westen rekenen we ze tot de Oeralische taalfamilie (bijv. Estisch en Laplands), en meer naar het zuiden tot het Armeens, dat deel uitmaakt van het Indo-Europees, en het Georgisch, dat al vóór het Russisch een eigen schrift bezat.

Arabië en Noord-Afrika

Het Arabisch behoort weer tot een andere , historisch zeer belangrijke familie, het Afro-Aziatisch (vroeger Semitisch-Hamitisch). Samen met het Hebreeuws, waarvan een moderne vorm thans in Israël wordt gesproken, maakt het Arabisch deel uit van de Semitische tak. Vele hiermee verwante talen zijn uitgestorven of alleen maar bewaard in dialecten zoals dat van de Noordafrikaanse Berbers of in een speciale vorm zoals het Koptisch. Dat laatste wordt nog gebruikt bij de eredienst in Egyptische christelijke kerken. Andere hebben zich tot op de dag van vandaag kunnen handhaven.

West-Europa

Behalve het in de de inleiding genoemde Baskisch neemt ook het Hongaars, dat tot dezelfde tak behoort als het Fins en het Estisch, een speciale plaats in. Het vertoont nl. weinig verwantschap met de omringende talen. De drie laatstgenoemde talen horen tot de zgn. Fins-Hongaarse familie die weer verwant is aan het al genoemde Oeral-Altaïsch. Ook de Afro-Aziatische familie is in Europa vertegenwoordigd en wel door het Maltezisch. Dit is een van het Arabisch afkomstige taal die door kolonisten naar het eiland Malta werd overgebracht.

Al met al hebben de geleerden de talen, door ze onderling te vergelijken, samengebracht tot 10 grote families.
Hoe sommige talen zich in de loop der eeuwen over de wereld hebben verspreid zien we in het derde artikel van deze serie. © 2007 - 2009 Staal, gepubliceerd in Diversen (Wetenschap) op 13-12-2007. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Staal is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• De Arabische taal: Arabisch wordt wereldwijd door vele miljoenen mensen gesproken en is daarnaast de taal van de Koran, waardoor de taal ook voor niet-Arabische moslims erg belangrijk is. Daarom hier wat mee…
• De geschiedenis van de Engelse taal: Het Engels is een van de meest gesproken talen ter wereld, niet alleen als moedertaal maar ook als communicatietaal tussen mensen met een andere moedertaal (linga franca)…
• Procenten en promillages: Wat zijn procenten en promillages en hoe gebruik je ze? Hoe werkt het ook al weer? In dit artikel laat ik je een voorbeeld zien van tijdens het shoppen.
• Mandarijn, de meest gesproken taal ter wereld: Ongeveer 3000 jaar geleden is het Mandarijn ontstaan een Chinese taal. De omschrijving Chinese taal is niet helemaal correct, want het Chinees beslaat 14 talen.…
• Taal (communicatie): Taal is een middel om te communiceren, om iemand iets duidelijk te maken. Er zijn twee soorten communicatie: verbale- en non-verbale communicatie. Bij verbale communicatie wordt gesproke…