InfoNu.nl > Wetenschap > Economie > Geografie Israël: (hightech) landbouw – vroeger en heden

Geografie Israël: (hightech) landbouw – vroeger en heden

Geografie Israël: (hightech) landbouw – vroeger en heden Er bestaat altijd een wat overtrokken beeld van Israël als landbouwland in de beginjaren van de Joodse staat. Landbouw vormde echter slechts een klein deel van de bevolking en van de economische activiteiten (ongeveer 17-22% werkgelegenheid in de jaren '50) van Israël. Desondanks speelde het een grote rol qua sociale waarden. Ook heeft het veel betekenis omdat het het landschapsbeeld overheerst. Met name om deze laatste reden besteden (Israëlische) geografen veel aandacht aan het platteland en de landbouw in Israël. Foto links (graanverbouw in Hula Vallei - landbouwgebied)

Hula Vallei - een landbouwgebied in Israël

Gebrek aan infrastructuur tot beginjaren '70

de Joodse sector

De Joodse kolonisten moesten met de landbouw vanaf vooraf aan beginnen. Er was geen erfenis (drainage, landwinning, wegen, huizen, stallen, vee en machines). Het land en de landwinning waren in handen van het Joods Nationaal Fonds. Er werd ook te weinig kapitaal gestoken in de landbouw. Bij landen zoals Nederland was dit anders. Zo werd in Nederland veel geld gepompt bij het inpolderen.

In Israël moest men het hebben van spaargeld. Dringende ontwikkelingsprojecten moesten gefinancierd worden door commerciële korte termijn leningen. Elke nederzetting werd zo belast met hoge rente betalingen. Een rurale arbeider had gemiddeld vijftien jaar nodig voor standaard behuizingen zoals stadbewoners. In de nederzettingen voor de nieuwe immigranten was de behuizing nog kariger. Ook de training van nieuwe boeren leed onder geldgebrek. Na een aantal jaren verdween dit nadeel vanwege groeiende ervaring van de boeren en professioneel onderricht.

In de berggebieden ondervonden de boerderijen meer hinder dan in de valleien. Een aantal kibboetsiem hebben de problemen overwonnen door in nabij gelegen vallei gebieden landbouw te bedrijven. Maar voor moshaviem was dit onmogelijk omdat het om individuele boeren ging.

Andere problemen die de landbouw ondervond waren hoge brandstof- en energiekosten. Ook kostte de aankoop van trucks en de reparatie ervan veel. Verder had Israël destijds geen papierindustrie om goedkoop de producten te verpakken. De prijzen van agrarische producten moesten laag worden gehouden omdat ze de kosten van het levensonderhoud van de stadsarbeider beïnvloedde. De overheid verkoos er voor om in plaats daarvan de boeren te subsidiëren.

de Arabische sector

Binnen de Arabische sector veranderde de landbouw van zelfvoorzienende naar een markteconomie, hoewel de productie voor eigen gebruik groter bleef dan binnen de Joodse sector. De infrastructuur binnen de Arabische sector werd verbeterd om zo de producten beter te kunnen transporteren. Ook kwamen waterpijpleidingen in de Arabische dorpen. Dit leidde ertoe dat vrouwen ook mee konden doen in de landbouw en de zonen werk konden vinden in de stad. De levensstandaard van de Arabieren nam aanzienlijk toe. Nadeel voor de Arabische landbouw was het feit dat de dorpen veelal in de bergen liggen waar landbouw niet goed mogelijk was. Ook was hier irrigatie erg lastig en duur. Alleen Arabische dorpen langs de oosterse grens van de Sharon Vlakte hadden stukken land op vlak terrein. Hier waren de inkomsten in de Arabische dorpen het grootst.

Een ander nadeel binnen de Arabische landbouw was de landfragmentatie die landwinning, mechanisatie en irrigatie bijna onmogelijk maakten. Ook liepen de Arabieren achter wat betreft landbouwbedrijven en de traditie van producten vergeleken met de Joodse sector.

Landbouw in en rond kibboets Kfar Blum

Legenda
A. Kibboets Kfar Blum - lanbouwactiviteiten: 4500 dunams grond wordt intensief bebouwd. De rode grapefruit uit Kfar Blum is erg bekend in Israλl. Elk jaar wordt 1200 ton fruit geplukt in de boomgaard. Daarnaast zijn er koeien en kippen. Er worden ook zonnebloemen, perzikken en nectarines gekweekt voor de Europese markt.

Huidige situatie van de landbouw sinds het begin van de 21ste eeuw

In de jaren '50 werkte 17 tot 22% van de beroepsbevolking in de landbouw. Men kon toen onvoldoende banen scheppen voor de nieuwkomers. In 1955 kon één boer 15 mensen voeden. In 2007 kon één boer 100 mensen voeden. Tegenwoordig werkt slechts 3% van de beroepsbevolking in de landbouw. De landbouw maakt 3% van het Bruto Nationaal Product uit. Ook de export van landbouwproducten is procentueel gedaald ten opzichte van de totale export van Israël. Net zoals de industrie ondervindt landbouw problemen van hoge kosten en kleine omvang om met de overzeese markten te kunnen concurreren. Om te kunnen concurreren wordt veel geld gepompt in onderzoek en ontwikkeling om nieuwe producten en niche markten te introduceren. Ook wordt gebruik gemaakt van geavanceerde technologie (druppelirrigatie, kassen technologie om warmte, licht en vochtigheid te controleren). Citrusvruchten maken slechts 5% van de landbouwexport uit. Israël concentreert zich op exotische vruchten en bloemen. Ook worden veel groenten (24%) geëxporteerd. Fruit en vee maken 17% deel uit van de export.

Israël heeft maar 20% grond dat goed te bebouwen is. Veel goede gronden in Centraal Israël waar eens sinaasappelbomen stonden zijn verkocht. Tegenwoordig staan daar huizen, fabrieken en kantoren. Van de bouwgrond wordt 40% geïrrigeerd (zes keer zoveel als in 1948). Ongeveer de helft van al het water in Israël wordt voor de landbouw gebruikt. De laatste jaren kan Israël gelukkig gebruik maken van veel ontzilt water.

Lees verder

© 2013 - 2017 Etsel, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Nepal: economieNepal: economieNepal behoort tot de armste en minst ontwikkelde landen ter wereld. Bijna de helft van de bevolking leeft onder de armoe…
Verbrede landbouw: BoerenwinkelVerbrede landbouw is een groeiende trend in Nederland. De activiteiten die naast de hoofdtak, de boerderij, worden uitge…
ADSL of kabel internet?ADSL of kabel internet?Veel mensen vragen zich (terecht) af wat handiger is: ADSL of kabel internet. Hierbij een checklist die je voor jezelf k…
Verbrede landbouwVerbrede landbouwVerbrede landbouw wordt steeds verder ontwikkeld. Maar wat is nu precies verbrede landbouw? Welke vormen zijn er? Kan oo…
Intensieve landbouwNaast jagen & verzamelen, pastoralisme en tuinbouw is intensieve landbouw de vierde manier waarop mensen in hun levenson…
Bronnen en referenties

Reageer op het artikel "Geografie Israël: (hightech) landbouw – vroeger en heden"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Infoteur: Etsel
Gepubliceerd: 05-12-2013
Rubriek: Wetenschap
Subrubriek: Economie
Special: Geografie Israël
Bronnen en referenties: 4
Schrijf mee!