Peak Oil nader bekeken

In 2009 ligt de gemiddelde verwachte olievraag op 85,3 miljoen vaten per dag. Voor het uitbreken van de kredietcrisis steeg die vraag jaarlijks met zo’n 1 tot 1,5%. De verwachting is dat die groei weer wordt hervat wanneer de kredietcrisis teneinde is.

De geluiden worden sterker dat de wereld niet in staat zal zijn om meer dan 100 miljoen vaten olie per dag te produceren, ook als gevolg van geopolitieke barrières, stijgende productiekosten, moeilijker bereikbare olievelden en milieubeperkingen. Dit betekent dat de productiepiek zich voor 2030 zal voordoen. Zelfs 90 miljoen vaten per dag wordt al betwijfeld. Andere experts denken dat we de piek reeds bereikt hebben, namelijk de dagelijkse productie van 87 miljoen aan het begin van 2008. Het moment dat de wereld de maximale dagelijkse olieproductie bereikt, wordt het Peak Oil moment genoemd. In de meeste landen in de wereld heeft de olieproductie reeds een piek bereikt. In bijvoorbeeld de Verenigde Staten was die al in 1971.

De belangrijkste boodschap van de Peak Oil aanhangers is niet de wereld angst aanjagen, maar de wereld bewust maken van dit fenomeen. Als gevolg daarvan kunnen er alternatieve energiebronnen gevonden dan wel uitgevonden worden.

Productieleven van een olieveld

In een veld in de aarde staat olie onder enorme druk door het gewicht van de bovenliggende rotsen en de waterdruk van onderen. Oliewinning begint na het succesvol boren van een bron. De productie kan verhoogd worden door een aantal naburige bronnen in een veld te slaan totdat het economisch verantwoord is.

Gedurende het productieleven van een olieveld moet de olie van steeds verder weg komen door verschillende rotslagen. Hierdoor neemt de oliedruk geleidelijk af. Door zogeheten secundaire technieken, zoals water-, gas- en stoom injectie (“enhanced oil recovery”), lukt het om de productie sterk te verhogen en de druk tamelijk constant te houden. Uiteindelijk begint de druk toch in te zakken en daarmee ook de productie: het veld is gepiekt. Deze piek treedt meestal op wanneer ongeveer de helft van de winbare olie opgepompt is.

Het fenomeen Peak Oil

De timing van de piek is afhankelijk van het soort reservoir, olie en de pomptechnologie. De snelheid van de daling van de olieproductie verschilt per veld: sommige velden dalen erg langzaam, met zo’n 2% per jaar, maar andere velden hebben een afname van 7% en zelfs 14% per jaar komt voor.

Deze dalingen kunnen lange tijd worden gecompenseerd door een toename in productie van andere olievelden. Steeds meer velden zullen echter hun piek hebben bereikt en er blijven steeds minder velden over om de dalende productie te compenseren. Op een gegeven moment piekt de productie in het land als geheel. Het fenomeen Peak Oil houdt in dat de olieproductie wereldwijd eens zal pieken waarna er per jaar minder aanbod van olie op de markt komt.

Peak Oil: wanneer? Tussen 2010-2015?

Over de timing van de wereldwijde piek bestaat veel onzekerheid. Grofweg liggen de verschillende schattingen tussen nu en 2030. Dit verschil heeft te maken met een gebrek aan data omtrent oliereserves, met name van de OPEC-reserves. Daarnaast kan veel olie wellicht nooit gewonnen worden, omdat het een te kleine hoeveelheid betreft, olie is die raffinaderijen niet kunnen verwerken of het meer geld of energie kost om het uit de grond te halen dan dat het oplevert.

Het is belangrijk om goed te kunnen anticiperen op de oliepiek. Daarvoor is het nodig om te weten wanneer deze ongeveer zal vallen. Want als de piek onverwachts komt is het waarschijnlijk dat er zeer weinig tijd is voor een soepele omschakeling naar alternatieve energiebronnen. In ieder geval moet olie in toenemende mate uit steeds moeilijkere gebieden (zowel geografisch als geopolitiek) komen.

Dit artikel is onderdeel van de special Energiezekerheid en Peak Oil. © 2009 - 2010 Vrijdenker, gepubliceerd in Onderzoek (Wetenschap) op 05-02-2009, laatst gewijzigd op 26-05-2009. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Vrijdenker is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Gerelateerde link

Aandelen Startpagina.

Verwante artikelen

• Peak Oil volgens oliemaatschappij Total: Christophe de Margerie, CEO van Total, lijkt al een tijdje de meest realistische onder de directeuren van de grote oliemaatschappijen, althans in de ogen van de Peak…
• Overzicht van de olieprijsvoorspellingen van Goldman Sachs: Goldman Sachs heeft onlangs een rapport uitgebracht waarin het nieuwe aanbodproblemen ziet opdoemen voor olie. De Amerikaanse investeringsbank heef…
• Olieprijs heeft bodem achter de rug: De olieprijs bereikte op 11 juli 2008 een piek van USD 147, 27 per vat olie van 159 liter, op dat moment als gevolg van angsten over een aanbodkort vanuit het Midden Oost…
• Hoog dividend aandeel - Royal Dutch Shell: De wortels van het Nederlands-Britse Royal Dutch Shell liggen in de oliewinning en -transport in Azië. De geschiedenis van voorloper The Shell Trading en Shipping C…
• Op naar een nieuwe volatiele olieprijscyclus: De olieprijs beweegt zich al sinds december 2008 in een bandbreedte van ongeveer 35 tot 50 dollar per vat van 159 liter. Op korte termijn kan de olieprijs lichtj…