InfoNu.nl > Wetenschap > Recht en wet > Waarom een testament opstellen

Waarom een testament opstellen

Waarom een testament opstellen Waarom een testament in 2015 of 2016 opstellen of testament maken? Vele redenen zijn aanwezig, ik geef er twaalf. Voornaamste reden en argument zijn: als u geen testament laat maken, laat u de verdeling van erfenis en nalatenschap volledig over aan de wet. U bepaalt dan niet zelf wat naar wie toe gaat, dat doet de wetgever voor u. Laat dus wel een testament opstellen bij de notaris. Bepaal zelf naar wie de erfenis gaat. Er zijn allerlei testamentaire clausules mogelijk. U kunt kinderen onterven of belastingvrij schenken aan een algemeen nut beogende instelling, ANBI. De erfbelasting kan met de wet schenk- en erfbelasting 2010 ook in 2013 en 2014 hoog zijn en die successierechten kunnen met een slim testament worden verlaagd.

Een testament opstellen: voordelen en nadelen

Iedereen die 16 jaar of ouder is en handelingsbekwaam is, kan een testament laten opmaken. Uw testament wordt geregistreerd bij het Centraal Testamenten Register dat onderdeel is van het Ministerie van Justitie en zetelt in Den Haag. Een testament of wilsbeschikking kan altijd worden herroepen tijdens het leven. Door de registratie daarvan heeft het verscheuren van een testament geen zin meer, omdat het bestaan ervan direct is na te gaan. Er zijn vele redenen om een testament op te maken. Het enige nadeel is dat u naar de notaris moet voor het maken van een testament. Zelf een testament maken is in Nederland niet rechtsgeldig. U mag wel zelf een codicil en donorcodicil opstellen.

Testament en dementie, erfenis en dementie

De notaris moet bepalen of degene die een testament laat opmaken handelingsbekwaam is. Bij twijfel kan de notaris om een second opinion vragen bij een collega. Een testament dat volgens de regels is opgesteld en dus voordat iemand dement werd, behoudt zijn geldigheid. Ook als iemand daarna onder bewind of curatele is gesteld of dement wordt.

Wat kost een testament opmaken bij de notaris?

De prijs van een testament hangt af van de ingewikkeldheid daarvan en het werk dat de notaris erin moet stoppen. Een eenvoudig testament kost een paar honderd euro. Op internet kunt u eenvoudig een goedkope notaris bij u in de buurt vinden.

Wat is het versterferfrecht?

Het versterferfrecht is het wettelijk erfrecht als de erflater geen testament laat opmaken. Vererving en verdeling vinden dan plaats volgens het parentele stelsel. Dat betekent dat:
  • Als u wel bent getrouwd bent of als er sprake is van geregistreerd partnerschap bij de Burgerlijke Stand de echtgenoot de enige erfgenaam is, als er geen kinderen zijn. Zijn er wel kinderen dan erven echtgenoot en kinderen ieder een gelijk deel. Het erfdeel van de kinderen is een niet direct opeisbare vordering op de langstlevende die pas vrij komt als ook de langstlevende is overleden.
  • Wie niet getrouwd is, maar wel kinderen heeft, heeft zijn kinderen als enige erfgenamen. Allen hebben ze recht op een gelijk erfdeel.
  • Hebt u geen echtgenoot en ook geen kinderen, dan erven uw ouders, broers, zussen, halfbroer en halfzussen. Een halfbroer of halfzus erft de helft van wat een een volle broer van een volle broer of volle zus erft (zonder testament).
  • In andere gevallen erven de grootouders als ze nog leven en anders de overgrootouders.
  • Is het bovenstaande niet mogelijk dan vervalt de erfenis aan de Staat.

Voor echtgenoot kunt u natuurlijk ook echtgenote lezen en als iemand ook zelf is overleden komen diens kinderen voor de erfenis in aanmerking. Met een testament, uw uiterste wilsbeschikking, kunt u een andere verdeling maken, mensen uitsluiten en voorwaarden stellen.

Twaalf redenen voor het opstellen van een testament

Er zijn al vast twaalf redenen om een testament te maken en uw erfenis te regelen:
  • Als u niets regelt, regeert alleen de wet. U kunt dan geen erfenis nalaten aan niet bloedverwanten anders dan uw echtgenoot, echtgenote of geregistreerd partner. Niets gaat naar een pleegkind of petekind. Niets naar een goede buur, een verzorger, een goede vriend, een goed doel, noem maar op. U kunt ook iemand onterven. Voor dit alles is echt een testament nodig.
  • Het vermelden van bepaalde goederen of bedragen die voor bepaalde personen bestemd zijn, noemen we een legaat of legaten. De legataris krijgt daarmee een vordering op de erfenis.
  • Hebt u kinderen dan kunt u in uw testament ook de voogdij bij uw overlijden regelen. Wie gaat de opvoeding van uw kinderen op zich nemen als u er niet meer bent. Regel dat.
  • Met een testament kunt u een executeur aanwijzen.
  • Door een slim testament kan ook bij de notaris de erfenis fiscaal slim worden geregeld. Betaal niet meer erfbelasting dan nodig is en bespreek met uw notaris de mogelijkheden.
  • U wilt iemand onterven en hoe doet u dat, een kind onterven zonder testament, kan dat? Uw kind houdt wel recht op zijn legitieme portie die gelijk is aan de helft van het normale erfdeel.
  • U wilt een niet-gezinslid geld nalaten.
  • U wilt een legaat nalaten.
  • U woont samen zonder geregistreerd partnerschap en wilt uw partner een erfenis achterlaten. Regelt u dat niet, dan hebben. personen die samenwonen geen recht op de erfenis.
  • U bent in scheiding, maar de scheiding is nog niet uitgesproken.
  • U wilt een uitsluitingsclausule opnemen.
  • U wilt dat de erfenis direct opeisbaar is waardoor de eigen bijdrage van de langstlevende in een verzorgingshuis omlaag kan.

Nadeel van een testament maken

Het enige nadeel van een testament opstellen is dat u naar de notaris moet en dat het laten opmaken van het testament geld kost. Maar die kosten wegen minder zwaar dan de voordelen van een testament. Ga altijd wel bij een paar notarissen na wat ze vragen voor hun werk, want de prijzen voor een testament kunnen behoorlijk uiteen lopen.

Kenmerken van een testament

Uw testament is een laatste wilsbeschikking. Het is individueel en eenzijdig wat wil zeggen dat u als testateur niet samen met iemand anders een gezamenlijk testament kunt opstellen. Bovendien kan een testament tijdens uw leven alleen door uzelf worden herroepen. Soms moet u een testament aanpassen na een scheiding. Daarvoor moet u naar de notaris. Voorlezen door de notaris is verplicht, zodat u nog eens goed kunt horen hoe het testament luidt. Na uw akkoord wordt u verzocht om in het bijzijn van de notaris en de getuigen uw handtekening te zetten. Daarmee wordt het document meteen rechtsgeldig.

De wet schenk- en erfbelasting 2010, 2011, 2012, 2013 en 2014

Sinds 2010 is er de nieuwe wet schenk- en erfbelasting die regelt hoeveel belasting er moet worden betaald bij een schenking of erfenis. Deze wet is een vereenvoudiging ten opzichte van eerdere jaren. Er zijn minder tarieven en het is allemaal wat inzichtelijker, maar het kost nog altijd te veel geld. Belangrijk zijn de vrijstellingen bij de erfbelasting.

Voor 2010 gelden de volgende maximale vrijstellingen bij een erfenis of nalatenschap:

WieVrijstelling erfenis
echtgenoot, geregistreerd partner of echtgenote 600.000
kinderen en kleinkinderen 19.000
achterkleinkinderen 2.000
anderen 2.000

U ziet dat de vrijstelling van erfbelasting voor partner of echtgenoot hoog is, maar deze kan lager uitvallen als u door het overlijden van uw partner pensioen ontvangt. Boven deze vrijstellingen betaalt een erfgenaam belasting. Er zijn twee schijven voor de erfbelasting. De hoogte is afhankelijk van de relatie tussen erfgenaam en erflater:

WieErfenis boven de vrijstellingErfbelasting
partners, kinderen 0 - 118.00010%
boven 118.00020%
kleinkinderen en achterkleinkinderen 0 - 118.00018%
meer dan 118.00036%
anderen zoals een niet geregistreerd partner 0 - 118.00030%
vanaf 118.00040%

Voor 2011 en 2012 zijn de volgende maximale vrijstellingen bij een erfenis of nalatenschap van toepassing:

WieVrijstelling erfenis
partners, echtgenoot, geregistreerd partner of echtgenote 603.600
een ziek of gehandicapt kind 57.342
kinderen en kleinkinderen 19.114
achterkleinkinderen 2.012
ouders 45.270
overige verkrijgers, zoals een vriend, broer of zus 2.012

Boven deze vrijstellingen bij een erfenis betaalt de erfgenaam successiebelasting in mogelijk twee schijven. De twee schijven voor deze erfbelasting zijn in 2011 en 2012:

WieErfenis boven de vrijstellingErfbelasting
partners, kinderen 0 - 118.70810%
boven 118.70820%
kleinkinderen en achterkleinkinderen 0 - 118.70818%
vanaf 118.70836%
anderen zoals een niet geregistreerd partner 0 - 118.70818.00030%
vanaf 118.70840%

Hoogte erfbelasting 2013 en 2014, tarieven successierechten

De tarieven van de erfbelasting en successierechten 2013 kunnen u zeker tegenvallen: erfbelasting 2013 en 2014 of erfenis belastingvrij?

Samenwonen, testament opstellen en erfbelasting

Wie ongehuwd samenwoont zonder samenlevingscontract doet er goed aan wel een testament op te stellen. Dat kan uw partner veel ellende schelen. Een geregistreerd partner heeft in 2015 en 2016 een belastingvrijstelling van ruim 636.000 euro, net zoals een echtgenoot. Bij een niet geregistreerd partnerschap, bedraagt de vrijstelling van erfbelasting maar ruim 2100 euro en dat met belastingtarieven van 30% en 40%. Alleen met een testament kunt u regelen dat een niet geregistreerd partner van u erft. Anders erft uw familie alles en wel in de volgende volgorde:
  1. Echtgenoot of geregistreerd partner, kinderen en kleinkinderen.
  2. Ouders, broers en zussen.
  3. Grootouders.
  4. Overgrootouders.

Hebben jongeren een testament nodig voor erfenis en nalatenschap?

Denk niet dat een testament alleen verstandig is voor mensen op leeftijd. Voor iedereen die geld zal nalaten is een testament aan te raden. Ook jongeren. Stel u woont samen, dan is er al snel wat te erven en is een testament aan te raden. Denk aan het huis, een auto of de bankrekening. Zonder een notarieel samenlevingscontract met een verblijvingsbeding heeft uw partner nergens geen recht op. Volgens de wet gaat de erfenis dan naar de bloedverwanten, ook al heeft de erflater al jaren met zijn familie ruzie. Met een testament zorgt u er voor dat u uw partner niet onverzorgd achterlaat.

Echtscheiding en echtscheidingsclausule

Als u in echtscheiding bent, maar de echtscheiding is nog niet uitgesproken, kan u tussentijds iets overkomen. Zonder in een testament een echtscheidingsclausule op te nemen, bent u dan nog elkaars partners en zal uw aanstaande ex van u erven. Als u dat niet wilt, neemt u de clausule op waarin u aangeeft naar wie bij uw overlijden de erfenis wel moet gaan.

Uitsluitingsclausule en overlevingsclausule

In een uitsluitingsclausule sluit u bepaalde personen uit van de erfenis. Zo kunt u bijvoorbeeld voorkomen dat het geld straks naar de schoonfamilie gaat. De overlevingsclausule wordt ook wel 30 dagenclausule genoemd. Hiermee voorkomt u dat als vlak na u ook uw partner komt te overlijden tweemaal erfbelasting moet worden betaald.

Hulp inroepen van de notaris om een testament te maken

U doet er bijna altijd goed aan om bij uw notaris te rade te gaan om te weten hoe het beste kunt regelen en hoe u kunt voorkomen dat er te veel belasting moet worden betaald. U bent altijd zuinig geweest op uw spullen of hebt er hard voor gewerkt en dus wilt u toch niet dat vooral de belastingdienst voordeel heeft van uw overlijden. Advies van een notaris is bovendien gratis. De testateur, degene die het testament ondertekent en laat opmaken, krijgt een kopie van het testament mee naar huis.

Testament updaten, herzien en bijstellen

Een testament vervalt pas als u een testament herroept en een nieuwe laat opstellen. Soms is het updaten en verversen van uw testament aan te raden. Bijvoorbeeld omdat uw persoonlijke de situatie is veranderd of doordat u over een aantal zaken anders denkt. Maar ook de wet en regelgeving verandert, wat een herziening van het testament nodig maakt. Raadpleeg uw notaris om te zien of uw testament aan een herziening toe is.

Conclusie testament opmaken in 2015 of 2016, de twaalf beste redenen voor een testament op een rij

Nogal wat mensen denken dat een testament opstellen alleen zin heeft voor mensen met veel geld, maar dat is niet waar. Regel uw erfenis en nalatenschap nu en laat straks geen mensen die u lief hebt onnodig onverzorgd achter. Een eenvoudig testament laten opmaken hoeft niet meer dan 350 euro te kosten. Denk ook aan de mogelijkheden van een tweetrapstestament.

Lees verder

© 2010 - 2017 Zeemeeuw, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Erfbelasting 2011  2012: vrijstellingen en tarievenErfbelasting 2011 2012: vrijstellingen en tarievenWie een erfenis ontvangt, moet daar belasting over betalen: de zogenaamde erfbelasting. In dit artikel: de erfbelasting…
Echtgenoot onterven kan met testamentEchtgenoot onterven kan met testamentMet een testament kunt u iedereen onterven. Ook uw echtgenoot en een kind kunt u in 2017 of 2018 onterven. Geen erfenis…
Hebben de kinderen recht op hun deel van de erfenis?Bij overlijden gaan de eigendommen en de schulden nagelaten worden via het wettelijk erfrecht, of op basis van een testa…
Checklist testament en nalatenschapChecklist testament en nalatenschapU kunt een testament maken voor uw nalatenschap, een bestaand testament herroepen of een testament vernieuwen. Wat moet…
Hoeveel erf ik van een oom, tante, suikeroom, broer of zus?Hoeveel erf ik van een oom, tante, suikeroom, broer of zus?Hoeveel geld erf ik in 2015, 2016 of 2017 netto na belasting als bijvoorbeeld mijn oom, tante, een broer of zus komt te…

Reageer op het artikel "Waarom een testament opstellen"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Reacties

Martje, 31-01-2016 13:03 #13
Ik ben samenwonend met een partner die kinderen heeft uit een eerder huwelijk. welke testament is voor ons noodzakelijk om te voorkomen dat na zijn overlijden zijn deel van de erfenis meteen word opgeëist door zijn kinderen. wij hebben nl. begrepen dat er meerdere soorten testamenten zijn en wat zijn hiervan ong. de kosten Reactie infoteur, 01-02-2016
Beste Martje,
Als er een notarieel samenlevingscontract is en jullie meer dan vijf jaar samenwonen is de hoofdregel dat als een partner overlijdt, de langstlevende partner de erfenis krijgt en de kinderen een niet direct opeisbare vordering vordering op de langstlevende:

http://financieel.infonu.nl/geld/64237-ongehuwd-samenwonen-of-trouwen.html

Is dat niet het geval, stel dan een langstlevende testament op. De kosten zijn afhankelijk van de ingewikkeldheid van het testament en de notaris:

http://financieel.infonu.nl/geld/79350-wat-kost-een-notaris-hoeveel-notariskosten.html

Met vriendelijke groeten,
Zeemeeuw

Denni, 12-01-2016 12:10 #12
In mijn testament neem ik op dat mijn broers niet mogen erven. Het kind van mij en mijn partner is minderjarig en heeft daarom geen testament. Bij mijn overlijden erven mijn kind en partner. Stel mijn partner overlijdt ook. Hoe voorkom ik dat, mocht ons minderjarige kind later onverhoopt ook komen te overlijden, mijn broers alsnog erven (maar dan nu dus van mijn kind)? Reactie infoteur, 12-01-2016
Beste Denni,
U kunt over uw leven heen regeren door in uw testament op te nemen dat in dat geval een uitsluitingsclausule in werking treedt waarbij de erfenis van uw kind niet naar uw broers gaat. Als u weet naar wie de nalatenschap dan wel moet gaan, is het goed om dat ook aan te geven.
Met vriendelijke groeten,
Zeemeeuw

Ina, 26-12-2015 16:16 #11
L.s.,
Mijn partner en ik hebben allebei een testament met hierin opgenomen elkaars erfgenaam te zijn,
klopt het dat ik dan geen recht heb op zijn pensioen na zijn overlijden? en wij hiervoor een samenlevingscontract
moeten opmaken?
Hoor graag van u wat kopt.

M.vr.gr.
Ina Reactie infoteur, 27-12-2015
Beste Ina,
Voor het doorgeven dat jullie pensioenpartners willen zijn, moet u contact opnemen met uw pensioenfonds. Die registreert dat voor u.
Met vriendelijke groeten,
Zeemeeuw

Annemiek, 13-12-2015 13:44 #10
Mijn ouders zijn gescheiden. Ik ben alleenstaand, met eigen huis etc. Erft mijn vader automatisch als ik kom te overlijden? Als ik dat niet wil, moet ik dat dan in een testament vast leggen zodat alles naar mijn moeder en zus gaat? Reactie infoteur, 14-12-2015
Beste Annemiek,
Als u geen testament laat opstellen, gaat alles in gelijke delen naar uw vader, broers en zussen.
Met vriendelijke groeten,
Zeemeeuw

Td, 31-03-2015 07:30 #9
Aangezien ik in het buitenland woon en de wetten overal anders zijn hier een vraag.
Indien een oom weduwe zonder kinderen een testament heeft gemaakt, laat alles na aan goede doelen heeft een familielid dan totaal geen recht op een procent van de nalatenschap?

Bij voorbaat dank voor uw antwoord. Reactie infoteur, 31-03-2015
Beste Td,
In Nederland mag een oom dat inderdaad doen. Ik ga er vanuit dat hij het testament bij zijn volle verstand en zonder dwang heeft opgesteld.
Met vriendelijke groeten,
Zeemeeuw

Ck, 17-03-2015 18:48 #8
Waarom volstaat in andere landen (België, Canada bijv.) een handgeschreven testament, en is het in Nederland verplicht om dit vast te leggen bij een notaris. Ik kan wel vinden online dat her moet, maar het is mij niet duidelijk waarom. Reactie infoteur, 18-03-2015
Beste Ck,
Dat is zo omdat dat in de Nederlandse wet staat. De gedachte is dat dit minder fraudegevoelig is (notaris, getuige, registratie). Een codicil is wel handgeschreven:

http://wetenschap.infonu.nl/recht-en-wet/53597-wat-is-een-codicil-voor-testament.html

Met vriendelijke groeten,
Zeemeeuw

Ted, 20-02-2015 19:10 #7
Waarom zou ik een geregistreerd partnerschap kiezen cq nemen en geen testament? Reactie infoteur, 21-02-2015
Beste Ted,
Het voordeel van een testament is dat u er veel meer in kunt regelen. Wie alleen kiest voor een geregistreerd partnerschap, kiest ook voor de wettelijke verdeling. Dat kan genoeg zijn, maar dat is per situatie verschillend. Als het voldoende is, is er geen testament nodig.
Met vriendelijke groeten,
Zeemeeuw

Tiny, 01-09-2014 22:31 #6
Beste zeemeeuw,
Als een van de ouders overlijdt krijgt de langst levende de erfenis. De kinderen krijgen dan een vordering. Maar als de langst levende nu alles opmaakt. Wat gebeurt er dan met die vordering? Reactie infoteur, 02-09-2014
Beste Tiny,
De langstlevende mag het geld opmaken en dan is de vordering niet in te wisselen. Als u de indruk hebt dat de langstlevende een verkwister is of hertrouwt, kunt u naar de kantonrechter stappen om te proberen e.e.a. veilig te stellen.
Met vriendelijke groeten,
Zeemeeuw

Ria, 04-06-2014 09:24 #5
Wat doet de wet als er geen testament is opgesteld, met het nalatenschap van een ouder? Dat gaat toch automatisch naar de kinderen? Kunnen zij, de kinderen, dan ook de bankzaken e.d. regelen? Reactie infoteur, 04-06-2014
Beste Ria,
1. Dan gaat de erfenis naar de langstlevende ouder als die nog leeft en krijgen de kinderen een vordering. Anders gaat de erfenis direct naar de kinderen.
2. Als de kinderen de erfenis aanvaarden, mogen ze de bankzaken ook regelen. Alleen kan daarvoor wel een verklaring van erfrecht nodig zijn:

http://financieel.infonu.nl/geld/88569-geen-verklaring-van-erfrecht-of-executele-meer-nodig.html

Met vriendelijke groeten,
Zeemeeuw

Henny, 17-02-2014 10:56 #4
Beste Zeemeeuw,

Als er in het testament een legaat is opgenomen kunnen dan eventuele nagelaten schulden (bijv. gokschulden) van de testateur verhaalt worden bij de legaat? Is een testament rechts ongeldig als het getypt is en niet met de hand is geschreven door de testateur?

Vriendelijke groet,
Henny Reactie infoteur, 17-02-2014
Beste Henny,
1. Dat hangt er van af. In België is vereist dat een testament handgeschreven is. In Nederland moet een codicil handgeschreven zijn.
2. Voor een geldig Nederlands testament dat in Nederland is opgesteld geldt als vereiste dat het is opgesteld door een notaris (handgeschreven of getypt) en geregistreerd. Wanneer een Nederlander in het buitenland een testament maakt, mag dat zelfs eigenhandig zijn, mits is voldaan aan de vereisten van het land van opstellen.
3. Wie een legaat ontvangt (de legataris) is door een legaat nog geen erfgenaam geworden. Dat betekent dat de schulden van een erfenis niet op de legataris kunnen worden verhaald. Dat kan alleen als de legataris ook erfgenaam is.
Met vriendelijke groeten,
Zeemeeuw

Trijntje, 09-02-2014 11:50 #3
Zijn wij als echtpaar verplicht ieder een eigen testament te hebben en waarom? Reactie infoteur, 09-02-2014
Beste Trijntje,
Een testament is een individueel document. Een testament voor meerdere personen tegelijk bestaat wettelijk gezien niet in Nederland (is niet geldig).
Met vriendelijke groeten,
Zeemeeuw

Herrie Caspers, 26-05-2013 10:06 #2
Ik ga er van uit dat deze site objectief advies geeft. Dan past het niet om te zeggen dat de huidige wettelijke regels teveel geld kosten. Dat maakt dit advies wat mij betreft meteen onbetrouwbaar. Reactie infoteur, 26-05-2013
Beste Herrie Caspers,
1. Nergens staat in dit uitgebreide artikel over het nut van een testament opstellen dat een notaris wettelijk teveel geld kost. Wellicht hebt u dat op een andere site gelezen.
2. Wel is het zo dat iedereen er goed aan doet om de tarieven van notarissen vooraf op te vragen en ook op internet te vergelijken. Dat vindt u misschien niet leuk, maar dat is de realiteit van alle dag en veel mensen hebben baat bij die realiteit:

http://www.financieel.infonu.nl/geld/79350-wat-kost-een-notaris-hoeveel-notariskosten.html

Met vriendelijke groeten,
Zeemeeuw

Jcj van der Meijden, 22-04-2013 11:11 #1
LS.
Hebt u een voorbeeld testamaent voor langst levende beschikbaar.
Wil u mij dat mailen?
vr.groet.
Jan van der Meijden. Reactie infoteur, 22-04-2013
Beste Jcj van der Meijden,
Als het alleen gaat om een langstlevende testament en niet om aanvullende clausules, is voor gehuwden geen langstlevende testament meer nodig. Sinds 2003 erft de langstlevende alles en krijgen de kinderen slechts een vordering op de langstlevende.
Met vriendelijke groeten,
Zeemeeuw

Infoteur: Zeemeeuw
Laatste update: 22-05-2016
Gepubliceerd: 17-10-2010
Rubriek: Wetenschap
Subrubriek: Recht en wet
Special: Testament maken
Reacties: 13
Schrijf mee!