Het tweetrapstestament

Een jaar geleden stonden er rijen voor de notariskantoren met mensen die graag een tweetrapstestament wilden laten maken, omdat in Rader naar voren kwam dat een tweetrapstestament successiebelasting zou besparen. Een tweetrapstestament kan inderdaad belasting besparen, maar kan ook juist in sommige gevallen extra belasting kosten.

Het tweetrapstestament

Bij een tweetrapstestament gaat het om een erfstelling onder ontbindende voorwaarde, gevolgd door een daarbij aansluitende erfstelling onder opschortende voorwaarde. In de wet is het tweetrapstestament terug te vinden in artikel 4:141 BW In het kader van het testament dat bij Radar besproken gaat het om een gezinssituatie; vader, moeder en kind(eren). Vanuit het volgende voorbeeld gaan we er vanuit dat vader de testeerder is. Als vader voor een tweetrapstestament kiest, dan zal moeder enig erfgenaam zijn onder ontbindende voorwaarde. De ontbindende voorwaarde aan de erfstelling van moeder is dat zij de kinderen overleefd. De kinderen zijn op hun beurt erfgenamen onder opschortende voorwaarde. De opschortende voorwaarde houdt in, dat de kinderen hun moeder overleven. Indien moeder overleden is voor de kinderen, dan gaat de ontbindende voorwaarde in en zijn de kinderen erfgenaam. Door de opschortende voorwaarde zijn de kinderen pas erfgenaam nadat hun moeder is overleden.

Nadelen van het tweetrapstestament

Bij een tweetrapstestament zal het huis en andere goederen twee keer in de successiebelasting worden belast. De eerste keer word het belast bij de moeder als erfgenaam en de tweede keer bij de kinderen zodra hun genot aanvangt. Een tweetrapstestament kan dus tot dubbele belastingheffing leiden. De dubbele belasting is echter geen probleem, als het huis en alle goederen binnen de vrijstelling van moeder vallen. Indien moeder en vader getrouwd waren is de vrijstelling 1,2 miljoen euro. Kan moeder alleen als partner van vader aangemerkt worden en is er geen sprake van een huwelijksgemeenschap, dan is de vrijstelling 600.000,- euro
Behalve de mogelijkheid van dubbele successiebelasting wordt er door een tweetrapstestament geen optimaal gebruik gemaakt van de vrijstellingen van de kinderen (19.114 euro)en van het lage succiessietarief van 10 % of 20 % (+ bijtelling van 80% over het bedrag van 10% of 20%) tot 118 708 euro. In de normale situatie zouden de kinderen twee keer erven, bij het overlijden van vader en bij het overlijden van moeder, waardoor ze twee keer gebruik van hun vrijstelling en lage tarief kunnen maken. Bij een tweetrapstestament kunnen ze van beiden maar één keer gebruik maken, omdat ze pas bij overlijden van moeder erven.

Voordelen van het tweetrapstestement

Zoals hierboven reeds is aangehaald, kan een tweetrapstestament wel belasting besparen, zolang het vermogen maar binnen de vrijstelling valt. Over alles wat binnen de vrijstelling valt hoeft namelijk bij het overlijden van vader geen belasting te betalen. Pas als moeder overlijdt en de kinderen erven zal er belasting betaald moeten worden.
Daarnaast kan door een tweetrapstestament alles aan moeder toebedeeld worden zonder de kinderen te onterven en dat er zoals bij de wettelijke verdeling vorderingsrechten ontstaan. De kinderen krijgen ontvangen bij een tweetrapstestament dan ook geen aanslag.

Mocht u een tweetrapstestament of een ander soort testament hebben dan is het raadzaam elke 5 jaar terug naar de notaris te gaan om te kijken of uw testament nog actueel is. In 5 jaar tijd kunnen natuurlijk uw persoonlijke situatie gewijzigd zijn, maar ook de wet kan ingrijpend veranderd zijn.