InfoNu.nl > Wetenschap > Anatomie > Waarom gaat de hartslag tijdens sporten omhoog?

Waarom gaat de hartslag tijdens sporten omhoog?

We hoeven er niet over na te denken, maar er over denken verhoogt de hartslagfrequentie al. Door aan sport en inspanning te denken, gaat het hart al letterlijk harder en sneller slaan. Het hart en de circulatie worden via verschillende systemen via het regelcentrum in de hersenstam beïnvloed. Hogere hersendelen beïnvloeden de hartslagfrequentie, contractiekracht van het hart, slagvolume van het hart en de circulatie. Ook gegevens vanuit de aorta, halsslagader, gewrichten en spieren worden gebruikt om de hartactie tijdens sporten bij te stellen. Dit is nodig om ervoor te zorgen dat het bloed terecht komt bij de spieren die het bloed en de zuurstof nodig hebben. Ook de hartactie moet constant bijgesteld worden om aan de vraag van bloed en zuurstof van de sportende spieren te kunnen voldoen.

Regulatie van de hartslagfrequentie, contractiekracht van het hart en de circulatie

Het hart heeft met de SA-knoop, AV-knoop, AV-bundel en bundel van His een eigen systeem om er voor te zorgen dat het hart een eigen ritme heeft. Het hart en de circulatie staat echter ook onder invloed van het autonome zenuwstelsel en verschillende hormonen.

Zenuwen vanuit het autonome zenuwstelsel innerveren direct het hart. Ook chemische boodschappers beïnvloeden de hartslagfrequentie, contractiekracht van het hart, slagvolume van het hart en de circulatie zelfs al voordat wordt gestart met sporten en inspanning. De hartslagfrequentie, contractiekracht van het hart, slagvolume van het hart en de circulatie passen zich tijdens sport en inspanning aan, aan de vraag van de spieren naar bloed en zuurstof.

In de hersenstam ligt het regelcentrum van de hartactiviteit

In de hersenstam liggen bijna alle regelcentra die ervoor zorgen dat het lichaam zich automatisch aanpast aan wisselende omstandigheden, zo ook het regelcentra wat de hartactiviteit reguleert.
Dit regelcentrum van het hart ligt in de ventrolaterale medulla van de hersenstam. Dit regelcentrum van de hartactiviteit krijgt input vanuit de hersenen en het perifere zenuwstelsel, om zo de output richting het hart en de circulatie aan te passen. Het regelcentrum stelt hartslagfrequentie, contractiekracht van het hart, slagvolume van het hart en de verdeling van het bloed over het lichaam constant bij aan de wisselende omstandigheden. Zo zal tijdens en vlak na de maaltijd meer bloed naar het spijsverteringsstelsel worden gestuurd. Tijdens warmte zal er meer bloed naar de huid worden gestuurd en tijdens sport en inspanning zal er meer bloed naar de spieren worden gestuurd en zal de hartslagfrequentie toenemen

Er zijn verschillende systemen die de hartactiviteit en circulatie voor en tijdens sport en inspanning beïnvloeden

Er zijn verschillende systemen in het lichaam die de hartactiviteit en de circulatie beïnvloeden. Via het regelcentrum in de hersenstam beïnvloeden deze systemen de hartactiviteit en circulatie. Deze systemen worden hieronder verder toegelicht.

Hogere hersengebieden

Hogere hersengebieden zijn hersengebieden van de grote hersenen (cerebrum). Door aan sport en inspanning te denken, gaat het hart letterlijk al sneller en krachtiger pompen en zullen bloedvaten in bepaalde spieren al verwijden.

Mechanoreceptoren in de aorta en a carotis

In de aorta en de a carotis zitten verschillende mechanoreceptoren die de bloeddruk registreren en daarmee dus de contractiekracht van het hart. Als de bloeddruk te laag wordt tijdens inspanning, registreren deze mechanoreceptoren dat en zorgen er via het regelcentrum in de hersenstam ervoor dat het hart krachtiger slaat. Als de bloeddruk teveel toeneemt, registreren de mechanoreceptoren dat en zorgen er via het regelcentrum in de hersenstam ervoor dat de contractiekracht van het hart daalt en bloedvaten zich verwijden. Hierdoor daalt de bloeddruk weer.

Mechanoreceptoren in het hart

Mechanoreceptoren in het hart registreren eveneens de contractiekracht en hartslagfrequentie en geven dat door aan het regelcentrum.

Proprioreceptoren in het bewegingsapparaat

Proprioreceptoren zijn spierspoeltjes, Golgipeesorgaantjes en gewrichtssensoren. Spierspoeltjes geven spierlengteveranderingen door. Golgipeesorgaantjes geven veranderingen in spierspanning door. Gewrichtssensoren geven veranderingen in gewrichtshoeken door aan het regelcentrum. Op basis van deze veranderingen wordt de hartactiviteit en circulatie bijgesteld.

Sympatische en parasympatische input van het hart

Het hart wordt geïnnerveerd door het autonome zenuwstelsel. Het autonome zenuwstelsel overstemt de intrinsieke hartactiviteit. Het sympatische deel van het autonome zenuwstelsel zet het lichaam in de actiestand, klaar om te vechten, of te vluchten. Het hart zal sneller en krachtiger slaan als het sympatische zenuwstelsel de overhand heeft. Het parasympatisch deel van het autonome zenuwstelsel zet het lichaam in de ruststand en verlaagt de hartslagfrequentie en contractiekracht van het hart.

Lees verder

© 2015 - 2017 Wieschrijft, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Hartslag bij kinderenHartslag bij kinderenWaarom klopt het hart van een kind zo veel sneller als dat van een volwassene? Hoe meet je bij een kind de gemiddelde ha…
Lopen met hartslagmeter voor beginnersEr zijn verschillende manieren om tijdens je hardlooptraining je vorderingen bij te houden: a.Op tijd – iedere keer dat…
Een hartslagmeter als onderdeel van je trainingEen hartslagmeter als onderdeel van je trainingIedere keer dat je hart een pompbeweging maakt, wordt dit de hartslag genoemd. Gemiddeld heeft een volwassen persoon een…
Hartslag voor optimale vetverbranding bij afvallenHartslag voor optimale vetverbranding bij afvallenJe hartslag kan je helpen als je wilt afvallen. Er is namelijk een hartslag die zorgt voor een optimale vetverbranding.…
Trainen met hartslagmeterTrainen met hartslagmeterDe drang naar steeds betere sportprestaties, stelt alsmaar hogere eisen aan sporters. Voor “nattevingerwerk” in de train…
Bronnen en referenties
  • William D. McArdle, Victor L. Katch, & Frank I. Katch (2014) Exercise Physiology, Nutrition, Energy, and Human Performance, LWW Philadelphia

Reageer op het artikel "Waarom gaat de hartslag tijdens sporten omhoog?"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Infoteur: Wieschrijft
Laatste update: 12-03-2015
Rubriek: Wetenschap
Subrubriek: Anatomie
Special: De bloedsomloop (circulatie)
Bronnen en referenties: 1
Schrijf mee!