InfoNu.nl > Wetenschap > Anatomie > Bloedplaatjes (trombocyten)

Bloedplaatjes (trombocyten)

Bloedplaatjes of trombocyten zijn onderdelen van het bloed die zorgen voor de stolling van het bloed bij wondjes of beschadiging van bloedvaten. In dit artikel worden de productie, morfologie, structuur en functie van de trombocyt besproken.

Productie van trombocyten

Trombocyten worden geproduceerd in het beenmerg door fragmentatie van het cytoplasma van megakaryoblasten. De voorloper van de megakariocyt, de megakaryoblast, verschijnt dit een proces van differentiatie van de hemapoietische stam cel. De megakaryocyt matureert waarbij het cytoplasmische vollume vergroot word door de toename van het aantal nucleaire lobben. Op een moment in deze maturatie wordt de cel granulair en komen de trombocyten vrij. Elke megakaryocyt is verantwoordelijk voor de productie van ongeveer 4000 trombocyten. De tijd tussen de differentiatie van de humane stamcel en de productie van de trombocyten is ongeveer 10 dagen.

Trombopoietine is de belangrijkste regulator van trombocyt productie en wordt geproduceerd door de lever en nieren. Trombocyten hebben receptoren (C-MPL) voor trombopoietine die het binden. Als er veel trombocyten zijn is ook veel trombopoietine hieraan gebonden en is er minder vrij trombopoietine waardoor het beenmerg ook minder gestimuleert worden tot de productie van trombocyten. Als er weinig trombocyten zijn is er meer vrij trombopoietine en wordt het beenmerg gestimuleert tot het produceren van trombocyten. Het normale aantal trombocyten in bloed ligt tussen de 150 x 10^9/per liter en de 400x 10^9/per liter.

Morfologie van de trombocyt

Trombocyten hebben een diameter van ongeveer 4μm, een dikte van 1μM en een vollume van 7 femtoliter. De trombocyt heeft een schijfvormige vorm welke in stand wordt gehouden doormiddel van een cytoskelet welke bestaat uit microtubuli. Rond de trombocyt bevind zich een plasmamembraan waarop zich geabsorbeerde plasmaeiwitten bevinden.

Om in de energie behoefte van de trombocyt te voldoen echikt de trombocyt over mitochondrien die onder zuurstof rijke condities energie vrijmaakt door de afbraak van glucose en lipiden. Naast de mitochondrien bevat de trombocyt glycogeen velden, glycogeen vormt een belangrijke energie voorraad om de energie op pijl te houden. In peroxysomen vind de synthese van fosfolipiden plaats.

Structuur van de trombocyt

Aan het oppervlak van de trombocyt zitten glycoproteinen, deze zijn belangrijk voor de trombocyten reacties adhesie en aggregatie, dit zijn de eerste gebeurtenissen die leiden tot de vorming van een trombocyten klont bij een wond. Adhesie van de trombocyt aan collageen wordt geregeld door het glycoproteine Ia (GPIa). Glycoproteine Ib (GPIb) en IIb/IIIa zijn belangrijk voor de binding van trombocyten aan de von Willebrand factor (VWF). De bindingsplaats voor IIb/IIIa is ook de receptor voor fibrinogeen, deze stof is belangrijk bij aggregatie van trombocyten.

Wond dichting

Bij beschadiging van een bloedvat kleven de trombocyten aan collageenvezels in de vaatwand. Dit wordt adhesie genoemd. De eerste stap in adhesie is de binding van het glycoproteine-Ia-IIa complex, wat zich op het plasmamembraan van de trombocyt bevind, aan collageen. Dit is een vrijn zwakke verbinding, deze wordt verstevigd door binding van het glicoproteine-Ib, welke zich ook op het plasmamembraan van de trombocyt bevind, aan von Willebrand-factor (vWF).
Daarnaast vormt glycoproteine-VI, ook verbonden aan het plasmamembraan van de trombocyt, sterke bruggen met collageen. Ook bind de trombocyt via glycoproteine-IIb-IIIa aan fibrinogeen en fibrine in de wond.

Door de adhesie wordt de trombocyt geactiveerd waardoor trombine wordt gevormd wat de bloedstolling activeerd. Hierdoor gaan de trombocyten ook onderling binden. De klont, of het aggregaat, wat gevormd is wordt verstevigd met fibrinedraden die tijdens de stolling worden gevormd. Deze fibrinedraden zorgen voor samentrekking van de wond, dit wordt ook wel clot reaction genoemd.
© 2008 - 2014 Zephyrmerel, gepubliceerd in Anatomie (Wetenschap) op . Het auteursrecht van dit artikel en antwoorden op reacties ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Hemostase: het stollingsproces in het menselijk lichaamHemostase: het stollingsproces in het menselijk lichaamBij een verwonding is het van groot belang dat de bloeding die ontstaan is, gestelpt wordt. Als dit niet gebeurd kan je…
Verlaagde bloedplaatjes (ITP)Uit het niets vormen zich kleine rode puntjes over het gehele lichaam van uw kind. Bij nader onderzoek wordt vastgesteld…
Bloedonderzoek: zijn er afwijkingen in het bloed?Bloedonderzoek: zijn er afwijkingen in het bloed?Bloedonderzoek wordt gedaan wanneer een arts het vermoeden heeft dat de klachten van een patiënt veroorzaakt worden door…
Bloedcellen in ons bloedBloedcellen in ons bloedBloed is een vloeibaar weefsel. Maar waar bestaat het nu uit? In dit deel worden de bloedcellen beschreven. Het bloed be…
De fascinerende bloedcellenDe fascinerende bloedcellenBloed stroomt door bloedvaten met een totale lengte van ruim 100.000 kilometer. Het is bijna niet te bevatten. Wie het o…

Reageer op het artikel "Bloedplaatjes (trombocyten)"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Reacties

Elisa, 30-05-2013 15:10 #4
In dit artikel staat een fout! In de laatste zin van de tweede alinea staat dat een normaal persoon tussen de 150-4000 x10^9 trombocyten per liter heeft, maar dit moet zijn tot maximum 400x10^9!

Baeyens Marcel, 31-10-2012 10:09 #3
Mijn trombocyten zijn 88000 normaal 150000 370000
Dit is te weinig, wat te doen?

Paulien van der Horst, 05-09-2011 10:22 #2
Ik heb bloed laten prikken.
Leucocyten: 12,8
Trombocyten: 404
Beide zijn verhoogd maar wat houdt dit in?
Met vriendelijke groet,

Paulien van der Horst

Nic Aelbers, 03-10-2008 18:57 #1
Ik heb de ziekte myelofibrose, mijn trombocyten zijn meestal onder de 70. Mag ik levertraan slikken? Kan hier geen duidelijk antwoord op vinden. In het artikel hier boven kan ik ook geen antwoord vinden. Wondjes helen langzaam bij mij! Reactie infoteur, 06-10-2008
Hallo Nic,
Ik weet zelf helaas niet genoeg over myolofibrose om een duidelijak antwoord op je vraag te kunnen geven.
Een langzame wondgenezing en snel krijgen van blauwe plekken zijn symptomen die voorkomen bij een verlaagd trombocyten aantal. Bij de huisarts kan je terecht met vragen over aanvullende suplementen die geschikt zijn.
Veel succes
Zephyrmerel

Infoteur: Zephyrmerel
Rubriek: Wetenschap
Subrubriek: Anatomie
Reacties: 4
Schrijf mee!