InfoNu.nl > Wetenschap > Onderzoek > Roken: Jong roken schaadt hersenen - blijvende hersenschade

Roken: Jong roken schaadt hersenen - blijvende hersenschade

Roken: Jong roken schaadt hersenen - blijvende hersenschade Roken/nicotine: Jong roken schaadt hersenen, zo maakte de wetenschapsorganisatie NWO bekend. Uit onderzoek van de Vrije Universiteit in Amsterdam blijkt dat wie al op jonge leeftijd rookt, zich later moeilijker kan concentreren. Nicotine bleek dus langetermijnschade op te leveren. Het was al bekend dat nicotine schadelijk is voor de ontwikkeling van de hersenen van adolescenten. Het onderhavige onderzoek toont nu voor het eerst aan hoe die negatieve effecten op de lange termijn ontstaan.

Aantal jongeren dat rookt neemt af in Nederland

Roken is een hardnekkige verslaving die vaak start tijdens de adolescentie. De Stichting Volksgezondheid en Roken (Stivoro), de nationale organisatie voor voorlichting over roken en de gezondheidsrisico's daarvan, houdt ieder jaar bij hoeveel er in Nederland wordt gerookt. Elk jaar wordt er door Stivoro onderzoek gedaan naar jongeren en roken in de Roken Jeugd Monitor (jongeren van 10 tot en met 19 jaar). Van de totale jeugd van 10 tot 20 jaar heeft in 2010 21% recent - dat wil zeggen in de afgelopen vier weken - gerookt. In het jaar 2000 was dat nog 27%. Gespecificeerd naar leeftijd levert dat procentueel het volgende beeld op:

LeeftijdHeeft recent gerookt (2010)Heeft recent gerookt (2000)
10 jaar01
11 jaar13
12 jaar26
13 jaar812
14 jaar2027
15 jaar3140
16 jaar3740
17 jaar3642
18 jaar4150
19 jaar3948
(Bron: Roken Jeugd Monitor)

Aantal jongeren die roken afgenomen

Zoals te zien in de grafiek is het aantal jongeren dat rookt de afgelopen 10 jaar behoorlijk afgenomen, doch het percentage 18 en 19- jarigen dat in de afgelopen vier weken heeft gerookt, is nog steeds groot.

Longkanker / Bron: Muratart/Shutterstock.comLongkanker / Bron: Muratart/Shutterstock.com
Eerder dood
Uit onderzoek is bekend dat 25% van alle rokers ongeveer 10 jaar eerder dood zal gaan. In Nederland is roken de belangrijkste oorzaak van voortijdige sterfte. Er is een sterke samenhang aangetoond tussen roken en doodsoorzaken als longkanker en hart- en vaatziekten. Het blijkt dat de helft van alle rokers ten gevolge van het roken zal overlijden.

Roken zeer verslavend

Roken is heel verslavend, wat komt door de verslavende en opwekkende stof nicotine in tabak. Deze stof komt binnen tien seconden na het nemen van het eerste trekje in de hersenen. Al na het roken van één of een paar sigaretten kan iemand verslaafd raken. Volgens Stivoro raakt meer dan de helft van de jongeren die begint met roken verslaafd. Gelet op de vele negatieve gezondheidsaspecten van roken, is het van belang dat roken zo veel mogelijk wordt ontmoedigd onder de jeugd.

Jong roken schaadt hersenen volgens onderzoek van de Vrije Universiteit in Amsterdam

Uit onderzoek van de Vrije Universiteit in Amsterdam blijkt nu ook dat het op jonge leeftijd beginnen met roken, aandachtsstoornissen op latere leeftijd kan veroorzaken. Onderzoekers van de Neuroscience Campus Amsterdam van de Vrije Universiteit in Amsterdam hebben dit ontdekt. Adolescente ratten werden gedurende een beperkte periode blootgesteld aan nicotine. Deze ratten werden vervolgens getest als ze volwassen waren. Hieruit bleek dat het concentratievermogen als gevolg van die blootstelling achteruit was gegaan en hun impulsiviteit omhoog. Ratten die alleen als volwassene blootgesteld waren aan nicotine, hadden geen last van blijvende problemen.

Aandachts- en impulsitiviteitsstoornissen

Volgens de onderzoekers zijn de effecten bij mensen vergelijkbaar, aangezien de opbouw van de hersenen van ratten sterk op die van mensen lijkt. Het uitgevoerde onderzoek met ratten zou dus kunnen betekenen dat jong beginnen met roken bijdraagt aan het ontwikkelen van aandachts- en impulsitiviteitsstoornissen zoals adhd. Hersenen zijn gedurende de adolescentie zeer kwetsbaar voor nicotine en andere verslavende stoffen, welke blijvende schade aan jonge hersenen kunnen aanrichten.

Eiwit mGluR2

Wat is het mechanisme dat verklaart hoe de inname van nicotine op jonge leeftijd schade aan het brein tot gevolg kan hebben? De onderzoekers ontdekten dat het eiwit metabotrope glutamaat receptor 2 (afgekort 'mGluR2') bij jonge ratten na blootstelling aan nicotine in aantal afnam en slechter functioneerde in de prefrontale cortex. Dit hersengebied is betrokken bij cognitieve functies als plannen en beslissingen nemen. Het eiwit mGluR2 voorkomt overstimulatie van zenuwcellen. De onderzoekers konden met medicijnen de werking van het door nicotine aangetaste eiwit weer herstellen.

Publicatie

Het artikel van de onderzoekers verscheen 20 februari 2011 in het wetenschappelijke tijdschrift Nature Neuroscience.

Lees verder

© 2011 - 2019 Tartuffel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Waarom stoppen met roken?Waarom stoppen met roken?" Roken is schadelijk voor de gezondheid ". Dit is een bekende verklaring voor iedere roker. Iedereen weet dat roken van…
Stoppen met roken d.m.v. nieuwe anti rook behandelingStoppen met roken d.m.v. nieuwe anti rook behandelingRokers en ex-rokers weten hoe moeilijk het is om te stoppen met roken. Het roken is een echte verslaving en je komt er n…
Nadelen van rokenDat roken veel schade berokkent, is algemeen bekend. De waslijst van ziektes en aandoeningen die het gevolg zijn van rok…
Stoppen met roken: Hoe stop ik met roken?Als je stopt met roken heb je daar veel voordelen van. Maar hoe stop je met roken? In dit artikel worden verschillende m…
De waarheid van de waterpijpDe waterpijp is een apparaat dat veel geruchten met zich meebrengt. Zo zou een waterpijp vaak drugs bevatten en zou het…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: WerbeFabrik, Pixabay
  • http://www.nature.com/neuro/index.html
  • http://www.nwo.nl
  • http://www.stivoro.nl/
  • Afbeelding bron 1: Muratart/Shutterstock.com

Reageer op het artikel "Roken: Jong roken schaadt hersenen - blijvende hersenschade"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reactie

Marja van Rijn, 08-11-2013 13:18 #1
Geachte mensen,

Ik werk op een Rebound school waar veel leerlingen roken. We verbieden het roken op dit moment maar het blijkt een zeer lastige klus te zijn om leerlingen aan deze regel te laten houden. Zelf ben ik absoluut tegenstander om jongeren de gelegenheid te geven om te mogen roken. Dit artikel wil ik laten lezen door collega's die twijfelen of we de niet roken regel moeten volhouden, aangezien ouders hun kinderen gewoon tabak of sigaretten meegeven.
Als iemand tips heeft /ervaringen of ander advies dan graag reactie. Ook graag steunbetuiging aan mij zodat ik collega's kan overtuigen vooral niet toe te geven aan het rookgedrag van jongeren.

Mvg
M. van Rijn

Infoteur: Tartuffel
Laatste update: 17-04-2019
Rubriek: Wetenschap
Subrubriek: Onderzoek
Special: Roken
Bronnen en referenties: 5
Reacties: 1
Schrijf mee!