Erfenissen: het codicil

Als een nalatenschap 'openvalt,' (dus na overlijden van de erflater) is er soms sprake van een codicil. Wat is een codicil? Hoe werkt het en waarvoor?

Erfenissen in Nederland

Erfgenaam
Alleen bloedverwanten en de echtgenoot of echtgenote kunnen erven. Bloedverwant betekent eigen familie: dit betekent dat alleen eigen familie volgens de wet erft. Een geregistreerd partner wordt gelijk gesteld met een echtgenoot of echtgenote. Schoondochters, schoonzoons, schoonzussen en zwagers zijn geen bloedverwanten van de overledene en kunnen daarom niet volgens de wettelijke regels van de overledene erven.

Legataris
Een legataris is iemand aan wie je spullen of geld nalaat. Een legataris kan tot de wettelijke erfgenamen te behoren maar dat hoeft niet.

Legaat
Is een duidelijk omschreven goed of een bepaald genoemd geldbedrag dat je aan iemand nalaat.

Regeling van het erfrecht
Te vinden in Boek 4 B.W. titel 1-8.

Het codicil

Het codicil is een onderhands, door erflater geheel met de hand geschreven, gedagtekend en ondertekend stuk (art.97 Boek 4 B.W.). Het codicil is geen 'uiterste wilsbeschikking'. Dat het een onderhands stuk is betekent dat er zonder verdere formaliteiten (bijvoorbeeld hulp van de notaris) bepaalde beschikkingen worden gemaakt waaronder bepaalde legaten.

De legaten in een codicil kunnen betreffen:

• kleren
• lijfstoebehoren
• bepaalde lijfsieraden
• bepaalde tot de inboedel behorende zaken
• bepaalde boeken
• de lijkbezorging (m.a.w. de begrafenis of crematie met alles wat daarom heen kan komen)

Herroeping van een codicil

Een bij codicil gemaakte beschikking kan worden herroepen door een opvolgend codicil. In een opvolgend codicil kan de beschikking worden herroepen of gewijzigd. Herroeping vindt ook plaats als de erflater het codicil vernietigt. Vernietiging van het codicil van en door erfgenaam of legataris betekent niet dat het codicil is herroepen. Het codicil diende vanouds voor het nalaten van persoonlijke dingen aan een bepaald persoon, die hooguit van emotionele waarde waren voor de ontvanger van het codicil. Het codicil mag niet bijzonder waardevolle dingen behelzen waardoor de erfgenamen worden benadeeld.

Lees verder

• Erfenissen: afspraken maken voordat de erflater dood is
• Erfenissen: kan een vreemde (stiefouder) alles erven?
• Erfenissen: wanneer ben je onwaardig om te erven?
• Erfenissen: wie erft niet?
• Erfenissen: de executeur-testamentair