InfoNu.nl > Wetenschap > Diversen > Paradigmaverschuiving; nieuw wetenschappelijk wereldbeeld

Paradigmaverschuiving; nieuw wetenschappelijk wereldbeeld

Paradigma komt uit het Grieks. Para betekent naast en digma betekent voorbeeld. Door middel van een paradigma wordt een visie duidelijk gemaakt. Een wetenschappelijk paradigma is een verduidelijking van het wereldbeeld. Een verzameling aan wetenschappelijke inzichten maken samen het wetenschappelijke paradigma. Eens de de zoveel tijd verschuift het wetenschappelijk paradigma. Momenteel zitten we middenin een tijd van paradigmaverschuiving.

Inhoud:


Thomas Kuhn

Het begrip wetenschappelijk paradigma komt uit de wetenschapsfilosofie. Thomas Kuhn heeft het woord geïntroduceerd. Het slaat op het feit dat de wetenschap aan vooruitgang onderhevig is waardoor een wereldbeeld verandert. Vanuit een wereldvisie hanteren mensen een denkmodel; men denkt in bestaande kaders. Wanneer de kaders overschreden worden of buiten de kaders wordt gedacht dan denkt men buiten het paradigma. Volgens Kuhn is de keuze voor ene paradigma ten faveure van het andere paradigma bepaald door sociale interesses, politieke overtuigingen en professionele belangen. Dat zijn externe factoren omdat het geen factoren zijn van binnenuit de wetenschap.

Heliocentrisch wereldbeeld

Het meest bekende voorbeeld is Galileo´s heliocentrische wereldbeeld. Hij moest zijn visie dat de aarde om de zon heen draait met een levenslang huisarrest bekopen. De Rooms-katholieke kerk was een tegenstander van dat wereldbeeld; het plaatste de aarde in het midden van ons zonnestelsel. Overigens waren oude beschavingen als de Egyptenaren, Sumeriërs en Maya´s ook op de hoogte van het feit dat de aarde om de zon heen draait. Galileo was dus niet nieuw met zijn visies. Dat de drie genoemde culturen een heliocentrisch wereldbeeld hadden is een andere, meer recente paradigmaverschuiving op het deelvlak van de archeologie. Veel wetenschappers konden dat niet vatten omdat men er altijd van uit ging dat de mens steeds slimmer wordt. In feite moeten wetenschappers nu erkennen dat de menselijke beschaving soms achteruit gaat.

De op- en neergang van de menselijke evolutie

Erich von Däniken is een wetenschapper die veel bekritiseerd is. Hij stelt onder andere dat er een vroegere, hogere beschaving moet zijn geweest dan nu. Hij leidt dat af uit tal van zaken, onder meer uit het feit dat de piramides op onverklaarbare wijze gebouwd zijn. E zitten stenen in die we nu nog niet met hijskranen kunnen optillen,dus laat staan met menskracht, wat de huidige wetenschap speculeert. Elke wetenschapper die von Dänikens argumenten niet serieus neemt kunnen we als pseudowetenschapper betitelen. Wie heeft er namelijk de waarheid in pacht? Niemand. Waarom zouden we de werkelijkheid moeten benaderen vanuit één visie, namelijk dat de huidige mensheid de ´top der beschaving´ is? De andere mogelijkheid, namelijk dat een culturele beschaving zowel opgebouwd wordt als weer afgebroken wordt kan ook waar zijn. De algehele menselijke evolutie zou kunnen zijn gedegenereerd; dat wil zeggen: steeds minder worden in kwaliteit. Daarnaast kan het zijn dat de evolutie in sommige tijden vooruit gaat, maar in andere tijden stopt af zelfs achteruit gaat. Met de huidige kennis en technologie heeft de wetenschapper te weinig middelen om de menselijke evolutie zelf te overzien.

Paradigmaverschuiving

Volgens een groeiende groep wetenschappers bevinden we ons in een tijdperk van paradigmaverschuiving. Een paradigma is een bundeling van standpunten die als consensus wordt beschouwd. Volgens het huidige wetenschappelijke paradigma is de mens volledig toevallig op aarde ontstaan, zonder hulp van buitenaardse beschavingen. mensen hebben er 6 miljard jaar over gedaan om te ontwikkelen van pantoffeldiertje tot pantoffeldragende krantenlezer. Allerlei niet materiële zaken zoals reïncarnatie, paranormale fenomenen en spirituele kennis worden als niet-wetenschappelijk betiteld. Omdat steeds meer mensen verlangen naar een wetenschap waarin de spirituele waarheden wel worden erkend, zullen er meer wetenschappers ontstaan die paranormaliteit en andere spirituele fenomen gaan insluiten in wetenschappelijke kaders. Daarom is het niet ondenkbaar dat binnenkort er methoden ontstaan om waarheden over een niet-materiële wereld te onderzoeken. Hiervoor is een verschuiving of omkering van het wetenschappelijk paradigma nodig.

De keuze voor een paradigma is niet rationeel

Terug naar Thomas Kuhn. De groei van kennis onder de bevolking is de sociale factor van Kuhn die een paradigmaverschuiving bepaalt. Politieke overwegingen houden het huidige paradigma overeind. Dat gebeurt in combinatie met de professionele belangen die wetenschappers hebben bij het subsidie krijgen van de overheid voor onderzoek. Dat zijn geen rationele factoren om een wetenschappelijk wereldbeeld op te baseren.

Lees verder

© 2011 - 2019 Tom008, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Kuhn: Paradigma’s, Normale en Revolutionaire wetenschapKuhn: Paradigma’s, Normale en Revolutionaire wetenschapThomas Kuhn leefde van 1922 tot 1996. Als wetenschapsfilosoof was hij vooral bekend om zijn boek The structure of Scient…
Wetenschappelijke kennis als afspiegeling van paradigma’sIn ‘The Structure of Scientific Revolutions’(1962/1970) ontwikkelde Thomas Samuel Kuhn een argument wat vaak wordt gezie…
De epistemische deugden van Thomas KuhnDe epistemische deugden van Thomas KuhnHoewel menig persoon er vanuit gaat dat de huidige wetenschappelijke kennis ook de waarheid is, is dit nog maar de vraag…
Belangrijke begrippen uit de wetenschapsfilosofieBelangrijke begrippen uit de wetenschapsfilosofieAls je de wetenschapsfilosofie en de geschiedenis van de geesteswetenschappen bestudeerd zijn er een aantal begrippen di…
Hans Achterhuis - De utopie van de vrije marktHans Achterhuis is filosoof, in 2012 werd hij 'denker des vaderlands' in Nederland. In zijn boek 'De utopie van de vrije…
Bronnen en referenties
  • http://en.wikipedia.org/wiki/Paradigm
  • Boek: De Vries, de ontwikkeling van de wetenschap

Reageer op het artikel "Paradigmaverschuiving; nieuw wetenschappelijk wereldbeeld"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reacties

Toon, 19-07-2015 14:25 #2
Paradigmaverschuiving is een filosofie en het gebeurd toevallig en is niet te sturen, dat is zo'n beetje de stelling.
Ik zou zeggen wordt wakker, een voorbeeld.
Inde jaren 20 van de vorige eeuw bedenkt iemand in Amerika het begrip Eugenica het kritisch bekijken van menselijke rassen.
Wat tot gevolg heeft de rassenhaat hoogtij vierde in de jaren '30 tot '45.
paradigmaverschuiving heeft in huidige tijd ALTIJD te maken met geld, plus dat er bewegingen zijn die de publieke opinie sturen.
Er zijn tv. presentatoren die meer dan 3 maal de Balkende norm verdienen, en die een opgeheven vingertje hebben naar alles en iedereen die in de buurt komt.
Een klein voorbeeld van de moderne verschuiving.
Het ergste vind ik nog dat de zg. intelligentsia zegt dat ze het niet zien, maar juist zij zijn het die het doen en niet toevallig.
Als bv. Emile Roemer van de SP. virtueel op 33 zetels staat, zeg ik" die wordt de komende twee weken af geserveerd "
En het geschiede zo, daar hoeft men niet intelligent voor te zijn.
De mensen met macht die sturen en bepalen of er een paradigmaverschuiving komt.
Albert Hein bepaalt of half Nederland morgen bloemkool eet. zo simpel is dat.
Maar zeeg niet het is een filosofie en ik zie het niet, want ik zie het elke dag.
Mijn oude moeder al meer dan 20 jaar dood, zij ooit in de jaren 60 van de vorige eeuw "die arme mensen in Afrika moeten we helpen, anders komen ze het een keer halen"
Zie het resultaat een volksverschuiving voorspelt 55 jaar geleden in een arbeiderswijk.
Paradigmaverschuiving is manipulatie het zal ook wel eens spontaan gebeuren (Franse Revolutie) maar wij worden gestuurd. Reactie infoteur, 20-07-2015
Er zit inderdaad veel waarheid in de zienswijzen van mensen die hun gezond verstand gebruiken, zoals je moeder dat deed.

Wat jij bedoelt valt niet onder de definitie van paradigmaverschuiving. Neem het voorbeeld van de SP. Dat valt onder: een volk bespelen via de massamedia. Wat de Albert Heyn betreft: dat valt onder het kopje 'mensen bespelen via propaganda ofwel reclame'.
Dit is sturing door bedrijven en politici, zoals je zelf zegt ' Er zijn bewegingen die de publieke opinie sturen'. Deze sturing zou je inderdaad manipulatie kunnen noemen.

Paradigmaverschuiving is een begrip uit de wetenschapsfilosofie. Momenteel (begin 3e millennium) is er een belangrijke paradigmaverschuiving gaande in de medische wereld. Steeds meer mensen vertrouwen op voeding en geneesplanten als medicijn. Deze beweging komt van onder af en wordt niet gestuurd door politici, bedrijven of andere machtsblokken.

Ook het voorbeeld van rassenhaat is een voorbeeld van manipulatie van het volk. Zelfs nu nog zijn mensen gevoelig voor manipulatieve argumenten en het opzetten van mensen tegen elkaar.

Je begint je reactie mat dat in het artikel zou staan dat een paradigmaverschuiving toevallig gebeurt. Ik geloof niet in toeval. De manipulatieve sturingen zijn uiteraard geen toeval. Die worden geredigeerd door politici en bedrijven. Maar zelfs het verschuiven van het denkconcept over hoe de wereld wetenschappelijk gezien in elkaar zit, is niet gebaseerd op toeval maar op ontwikkelingssprongen die de mensheid als geheel induceert en ondergaat.

Pieter van der Hoog, 23-03-2015 15:49 #1
Beste Tom008,

Leuk artikel, maar mijn tenen krulden bij jouw bewering dat Galileo zijn heliocentrisch model met de dood moest bekopen. Hij is gewoon op 78-jarige leeftijd van ouderdom gestorven. Zoek het maar op Reactie infoteur, 13-04-2015
Klopt dat was een foutje. Hij kreeg levenslang huisarrest.

Infoteur: Tom008
Laatste update: 13-04-2015
Rubriek: Wetenschap
Subrubriek: Diversen
Bronnen en referenties: 2
Reacties: 2
Schrijf mee!